Pierre Courbois Vijfkwarts Sextet: origineel en eigenwijs
CONCERTRECENSIE. Pierre Courbois Vijfkwarts Sextet, Den Helder, Windkracht 13, 22 november 2008
beeld: Eddy Westveer
door: Cees van den Berg
“We beginnen met een langzame blues zodat iedereen makkelijk kan meetellen.” Zo introduceert tenor- en sopraansaxofonist Jasper Blom het eerste nummer van de avond. Het stuk heet ook nog eens de Balkenende (Reduction) Blues. Het nummer komt hortend en stotend op gang en wil maar niet echt gaan leven. Het zal wel aan de titel liggen want de rest van de avond swingt het Pierre Courbois Vijfkwarts Sextet de pan uit.
De VPRO/Boy Edgar Prijs 2008 tournee van slagwerker Pierre Courbois deed Den Helder aan, met baritonsaxofonist Jan Menu en contrabassist Niko Langenhuijsen
Er worden veel nummers gespeeld van het album Revocation: Live At The Bimhuis. Afwezige trombonist Ilja Reijngoud is deze avond vervangen door baritonsaxofonist Jan Menu. Zijn diepe geluid en spel past perfect in het ensemble spel van de drie blazers. Zijn aanwezigheid brengt de sound van het sextet soms zeer dicht bij het geluid van bassist en orkestleider Charles Mingus. Vooral in de nummers Insonorise en Opaque raakt de trekkende swing, de prachtige maar eigenzinnige thema’s en de invulling van de begeleiding hier en daar de kleurrijke en rauwe sound van Mingus.
Saxofonist Jasper Blom is niet alleen een geweldige saxofonist maar ook nog een droogkomische gastheer en gedeelde bandleider. Blom geeft de solo’s aan, vertelt amusante verhalen en laat drummer Pierre Courbois zijn werk doen. Blom is een saxofonist die gaandeweg de avond imponeert. Het zijn al zijn solo’s bij elkaar die indruk maken. Toon de Gouw is een kundig trompettist met een krachtige toon maar houdt het bescheiden. Zijn solo’s zijn mooi afgemeten en rond. Samen met Menu klinken de drie blazers soms als een compleet orkest.
In de ballad Februari 1953 lijkt iedereen op z’n eigen houtje aan het nummer te beginnen. Complete chaos. Lijkt. Langzaam smelten de klanken van de instrumenten samen en aan het eind klinkt er een prachtige en wonderschone melodie.
Willem Kuhne, Toon de Gouw, Jasper Blom
Pianist Willem Kuhne worstelt met een valse huispiano maar laat zich niet van de wijs brengen. Ook contrabassist Niko Langenhuijsen lijkt zich niets van de ontstemde piano aan te trekken. Als Kuhne na een solo van Langenhuijsen invalt schuift Langenhuijsen zijn vingerzetting een paar millimeter op en suggereert zo een gelijke stemming. Zo doe je dat. Langenhuijsen is samen met Kuhne de ruggengraat van het sextet. De bewakers van de vijf.
De swing is zo sterk dat - voor Westers gewende vierkwarts oren - de oneven vijfkwarts gewoon “weg” valt. Het is natuurlijk drummer en componist Pierre Courbois zelf die af en toe met zijn spel opzettelijk laat horen dat we naar een vijfkwarts maat luisteren. Courbois is een krachtig en virtuoos drummer. En net als zijn drumwerk klinken zijn composities origineel en eigenwijs. Mede hierom ontving slagwerker, bandleider, componist, uitvinder en radiomaker Pierre Courbois afgelopen mei nog de VPRO/Boy Edgar Prijs voor zijn gehele oeuvre.
De sextetleden zijn allen gedisciplineerde en bekwame muzikanten. Ze werken vanuit het materiaal en dat mag gerust een grote verdienste genoemd worden. En de vijfkwartsmaat? Vergeet de vijfkwartsmaat, de vier, de zeven en de driekwartsmaat. Het is de mens die swingt of ontroert, niet de maat.
