Boy Edgar Prijsuitreiking Tony Roe voer voor discussie
BOY EDGAR PRIJSUITREIKING. Tony Roe en gasten, Bimhuis, 26 februari 2025
beeld: Dirk Neven
door: Cyriel Pluimakers
Het was op zijn zachtst gezegd een verrassing toen afgelopen juni bekend werd dat de Boy Edgar Prijs 2024 toegekend werd aan toetsenist en bandleider Tony Roe. Hij is geen typische jazzmusicus maar combineert dit genre met klassiek, hedendaags, hip-hop en elektronische muziek. De jury schreef: “Roe brengt een unieke mix van jazz en technologie, werkt genre-overstijgend en geeft publieksbeleving een nieuwe dimensie. Hij is intelligent, geëngageerd en een innovator binnen de jazz en geïmproviseerde muziek.”
Tony Roe krijgt uit handen van Reinier Baas de Boy Edgar Prijs uitgereikt. Harpiste Doriene Marselje.
Landschap
Roe creëert een holistische muzikale ervaring met vaak interactieve visuals en werkt hiervoor samen met audiovisueel kunstenaar Marcel Wierckx. Zijn bekende trio Tin Men and the Telephone, met contrabassist Pat Cleaver en drummer Jamie Peet, vormt deze feestelijke avond de middelpuntvliedende kracht en vanachter de vleugel stuurt Roe zijn verzameling synthesizers en beeldprojecties aan. Volgens de jury “is zijn instrumentbeheersing onmiskenbaar, maar is het de vrije visie op de piano die zijn werk onderscheidend maakt”. Waar in de meeste jazz een thema of standard het uitgangspunt vormt, start Roe ogenschijnlijk willekeurig om al meanderend een muzikaal landschap te creëren waarin begin en einde van de improvisatie onduidelijk blijft. Eindeloze notenreeksen worden afgewisseld met staccato akkoorden en waar dit allemaal toe moet leiden blijft ongewis.
Ben van Gelder. Tin Men and the Telephone. Contrabassist Pat Cleaver.
Engagement
Ritmisch stevig is het spel van contrabassist Cleaver en ronduit aanstekelijk is de puls van slagwerker Peet. Het tandem stuurt het muzikale proces zoveel mogelijk aan en vormt een daadwerkelijke navigator op momenten dat Roe zijn improvisaties het spoor dreigen te verliezen. Het is echt topsport om iets van een rode draad in de notenlawine aan te brengen. Uiteraard vormt de daadwerkelijke prijsuitreiking het hoogtepunt van de avond. Viktorien van Hulst, directeur van het Fonds Podiumkunsten, leidt vaardig het feestelijke moment in waarna de bekende gitarist Reinier Baas het stokje overneemt. Hij noemt Roe een “totaalkunstenaar die grensoverschrijdend is”. De ceremonie wordt afgesloten met een kort optreden van pianist Helena Basilova die een deel uit de cyclus ‘Vingts régards sur l’enfant Jésus’ van Olivier Messiaen speelt. Naadloos gaat de muziek over in meedogenloze hip-hop. De audiovisuals zorgen voor een hoogtepunt waarin actuele omstreden politici - Trump, Poetin en Netanyahu - met behulp van AI vanuit de Guantanamo Bay gevangenis het publiek toespreken met een motivatie van hun verschrikkelijke daden. Het maatschappelijke engagement van Roe wordt hierdoor onderstreept. Aan het slot van de set sluit harpist Doriene Marselje bij het ensemble aan om de opgebouwde spanning tot een ontlading te laten komen.
Drummer Jamie Peet. Tony Roe en Ben van Gelder.
Geert Wilders
Na de pauze start Roe solo achter de vleugel terwijl hij afschuwelijke beelden van de huidige Gazastrook vertoont. Contrabassist Cleaver en drummer Peet schuiven successievelijk aan. Uiteraard mag PVV-er Geert Wilders niet aan de show ontbreken en in een gesimuleerd telefoongesprek maakt de ultraconservatieve politicus onomwonden duidelijk dat hij een afkeer heeft van jazz en dat deze kunstvorm wat hem betreft moet verdwijnen. Allengs wordt het pianogeluid via de synthesizers steeds meer gemanipuleerd en neemt het volume toe. Via de Tinmendo App kan het publiek interactief aan de happening deelnemen. Verrassend is het moment waarop altsaxofonist Ben van Gelder aan het slot al spelend vanuit de zaal het podium betreedt. Met zijn glasheldere toon zuigt hij de aandacht naar zich toe: een verfrissend geluid tussen de lawine aan elektronica. Een ronduit opmerkelijke Boy Edgar Prijswinnaar, een afwijkende prijsuitreiking en een event dat in ieder geval voldoende voer voor discussie oplevert.
Registratie Boy Edgar Prijsuitreiking Tony Roe.
Bimhuis, 26 februari, 2025
