Artikel geprint vanaf Jazzenzo.nl

Christian Wallumrød Quartet is betoverend

CONCERTRECENSIE Christian Wallumrød Quartet. Bimhuis Amsterdam, 30 januari 2009
beeld: Elton Eerkens
door: Tim Sprangers

Waar de grens tussen improvisatie en compositie ligt bij het Christian Wallumrød Quartet, is moeilijk te herkennen. Zware klassieke tonen, melodieën en voornamelijk sferen fluisterden zich voort om zonder aanwijzing te veranderen in elkaar ondersteunde tonen die van de compositie afweken en toch in exact dezelfde sfeer opereerden. Wallumrød weet boeiende combinaties te vinden in muzikale denkwijzen en genres en dit te brengen als een vanzelfsprekendheid.


Het Christian Wallumrød Quartet bereikte climaxen die bijna niet te bevatten waren. Met Christian Wallumrød achter de toetsen, violist Nils Økland en slagwerker Per Oddvar Johansen.

Het samensmelten van compositie en improvisatie bereikt Wallumrød door de veelzijdigheid in zijn stukken die pas aangepakt kunnen worden als er een eenheid in gedachten wordt gecreëerd. Zijn band zat volledig op één lijn. Zij beheersten de composities en ideëen van Wallumrød en, nog belangrijker, elkáárs ideëen; uit deze kwaliteiten vloeide een vlekkeloze harmonie die op zijn beurt weer overdonderde in eenvoud. Niet alleen waren de thema´s zeer kaal en donker, ook de interacties tussen de muzikanten beperkten zich tot functionele toevoegingen zonder enige opsmuk. Het is de grote kracht van dit kwartet. Door elkaar maximaal aan te voelen en elkaar minimaal te begeleiden, wordt de essentie bereikt.

Buiten toetsenist en bandleider Christian Wallumrød bestond de formatie uit Arve Henriksen (trompet), Nils Økland (viool, hardanger fiddle, viola d'amore) en slagwerker Per Oddvar Johansen. Zij smeedden de genres jazz, klassiek, minimal en folk bijeen in lege, maar toch complexe ritmes en melodieën. Elk individu musiceerde oppergeconcentreerd zonder dat het te bedacht werd. Sobere tonen van Wallumrød op zijn harmonium kregen op magistrale wijze bijval door ademhalende ritselingen van Henriksen. Økland wist op merkwaardige wijze vaak één geluid te vormen met de trompettist. Met zijn 17de eeuwse strijkinstrumenten ´hardanger fiddle´ en ´viola d´amore´ kreeg het geheel een soms folky en dan weer klassiek karakter. Voornamelijk in combinatie met de melancholische klanken van het harmonium ontstond een sprookjesachtig geheel met dramatische eindes.

Instrumenten werden volledig verkend. Toen drummer Johansen op zeer subtiele wijze bijna melodisch te werk ging, richtten de anderen zich op de percussieve mogelijkheden van hun instrument. Hoewel het gehele concert een betoverende eenheid uitstraalde waren er ook duidelijk hoogtepunten aan te wijzen. Voornamelijk na de pauze, als de weegschaal tussen improvisatie en compositie uit balans hing naar het eerste element. Stukken van de tweede en laatste cd ´A Year from Easter´ - in 2005 uitgebracht door ECM - zoals ´Arch Dance´, ´Eliasong´ en ´Stompin At Gargarin´ waren weerzinwekkend mooi. Met naakte en toch, of juist daarom, zoveel zeggende thema´s bereikte het kwartet climaxen die bijna niet te bevatten waren.

Toen er in de tweede set een applaus losbarste die geen einde leek te kennen, reageerde de sympatieke Noor Wallumrød nederig doch dankbaar. Hij leek geen idee te hebben wat voor emoties hij juist had losgemaakt bij zijn publiek.


© Jazzenzo 2010