Tijd voor een nieuwe auto. Dus op naar een van de plaatselijke automobielbedrijven. In de showroom staat precies de wagen die het moet worden. Even onderhandelen en de koop is gesloten. Wanneer wordt-ie afgeleverd? Over twee dagen? Mooi zo!

De auto staat klaar. Maar zonder wielen. De verkoper kijkt of dit de normaalste zaak van de wereld is. Twee dagen geleden was de wagen toch nog wel compleet? “Jawel, maar nu moet er mee worden gereden.” Ja en? Normaal toch? “Nee, want de milieuverenigingen in dit land zijn tegen de uitstoot van schadelijke stoffen die auto’s in grote hoeveelheden produceren.” Ja maar, dan kan er toch niet mee worden gereden? “Nee, het zij zo, de milieuverenigingen hebben het voor het zeggen.”

Een ongeloofwaardig verhaal? Jazeker. Maar als je er een praktische blauwdruk overheen legt, dan is het zo gek nog niet. Die praktijk bestaat er uit, dat Jazzenzo de laatste tijd meerdere malen is geconfronteerd met een verbod om foto’s te laten maken tijdens concerten. Dat verbod komt naar eigen zeggen niet van clubs waar de optredens plaatsvinden, maar van de managementbureaus van de musici. In het geval van de North Sea Jazz Club in Amsterdam resulteert dat in een verbod aan de fotograaf, juist voor aanvang van een concert, om zijn werk te doen. Bij het Bimhuis, ook in Amsterdam, ligt het iets anders: daar wordt de accreditatie voor de fotograaf een of twee dagen voor het concert, ingetrokken.

Jazzenzo komt daarmee in een onmogelijk parket en wordt rechtstreeks getroffen in zijn journalistieke beleid. Dat bestaat er onder meer in, dat wij besprekingen van concerten  geïllustreerd willen zien met foto’s. Geen vreemde wens, want wij allen leven in een beeldmaatschappij, waar afbeeldingen langzamerhand de overhand gaan nemen op  teksten. Foto’s leveren bovendien een meerwaarde aan de recensies, omdat onze professionele fotografen van elke foto een kunstwerkje proberen te maken. Argumenten die ons al lang geleden deden besluiten recensies en foto’s hand in hand te laten gaan.

Maar nu liggen er steeds vaker de verboden op fotografie. Je kunt dit soort verordeningen scharen onder het begrip Berufsverbot. Fotografen worden er immers  rechtstreeks door getroffen. Zij willen met hun foto’s verslag doen van het evenement waar zij naar toe zijn gestuurd, om dat later terug te zien op de pagina’s of sites van de media waarvoor zij werken. Door de verboden komt daar niets van in. Maar erger nog, zij worden ook financieel getroffen, omdat zij aan opdrachten niet kunnen voldoen.

Het verbod op het maken van foto’s tijdens concerten is volstrekt onzinnig. Zo’n verbod komt tot nu toe ook alleen maar van buitenlandse musici en hun achterban. Een van hen is Avishai Cohen, die kortgeleden in de North Sea Jazz Club optrad en fotografen confronteerde met de stalorder: geen foto’s. Cohen mag een goede musicus zijn, maar tegelijkertijd is hij ook een onaangenaam persoon. Bij een optreden in jazzclub Paradox in Tilburg, vijf jaar geleden, beval hij sluiting van de bar. Alsof hij composities van de middeleeuwse Hildegard von Bingen kwam vertolken, hogepriesteres van stiltemuziek. In plaats van zijn eigen, beslist luidruchtige muzikale concept. Geen mens die daar het klikken van fotocamera’s bovenuit zou horen. 

En 23 april in Amsterdam het volgende absurde bevel: geen foto’s. Zonder enige consideratie: niet fotograferen tijdens de eerste drie nummers. Of alleen maar tijdens het eerste stuk. Nee: geen foto’s!

Popidool Beyoncé heeft dezelfde spatjes als Avishai Cohen. Tijdens haar recente ‘The Mrs. Carter Show World Tour’ kregen alle fotografen een verbod opgelegd om hun werk te doen. Slechts de door haarzelf uitgekozen Frank Micelotta mocht knippen. Na de Beyoncétour, waarmee ze ook Nederland aandeed, mochten muziekredacties een of meerdere foto’s van Micelotta van een website plukken. De reden voor dit Berufsverbot? Beyoncé vond dat ze niet flatteus genoeg overkwam op de foto’s van de andere fotografen.

Het is niet zeker dat Avishai Cohen aan dezelfde ijdelheid lijdt als Beyoncé. Bovendien is hij niet de enige die fotograferen verbiedt. Jazzenzo is er de laatste tijd meerdere malen mee geconfronteerd. De clubs, die de verslaggevers en fotografen van tevoren ruimschoots hadden geaccrediteerd, zeggen vlak voor concerten, dat zij vanuit de hoek van de managers een fotografeerverbod kregen opgelegd.

Waarbij opnieuw de vraag rijst: waar dient zo’n verbod voor? De club is er niet mee gebaat, want hoe meer publiciteit zij krijgt, hoe beter het is voor de toeschouwersaantallen van de toekomst. Ook de musici zijn er niet mee gediend, want in deze tijden van crisis is het toch al sappelen om aan optredens te komen. Muziekredacties kunnen evenmin voordelen optekenen, want mooie foto’s bij door hen geselecteerde optredens, verhogen alleen maar de kijk- en interessewaarde van hun medium. En de lezer? Hem of haar wordt een wezenlijk onderdeel van de kwaliteit van het concert, de sfeer en de inspanningen van de musici onthouden.

Jazzenzo protesteert met kracht tegen deze onzinnige verboden op fotografie. Wij willen onze journalistieke uitgangspunten niet laten verhaspelen door kennelijk op macht uit zijnde personen of instellingen. Over het hoe of wat van de aanwezigheid van fotografen bij concerten valt altijd te praten; over onzinnige, eenzijdig genomen besluiten niet. Wij gaan nu eenmaal niet de weg op met een auto zonder wielen.