De band Mostly Other People Do The Killing ging als een wervelwind door Paradox.

Ondertussen ook nog zijn schoenen uittrekkend om ze pontificaal als drumstokken te gebruiken. Een ongeval, flauw geintje, of overmoedig enthousiasme? Antwoorden op vragen die er beide niet toe doen; de handeling van Kevin Shea is vast onderdeel van optredens van de opmerkelijke New Yorkse band Mostly Other People Do The Killing (dat we voor het gemak maar afkorten tot MOPDTK). Het kwartet kwam voor twee concerten naar Nederland; het eerste was in Paradox in Tilburg.

Dertigers
MOPDTK bestaat uit jonge musici, dertigers: trompettist Peter Evans, tenorsaxofonist Jon Irabagon, contrabassist en leider Moppa (Matthew) Elliott en slagwerker Kevin Shea. Ze dragen de jazztraditie als een mantel om zich heen, maar doen ermee wat ze willen. En dat is heel wat. MOPDTK bezit een ongebreidelde energie, vaart risicovol op de stormachtige baren van de free jazz, mikt er op volstrekt onverwachte momenten frases hardbop, Westeuropese geïmproviseerde muziek, klassiek en pop doorheen.

Daarmee lijkt de werkwijze van MOPDTK een beetje op die van Frank Zappa, maar het verschil zit hem in de wijze waarop Zappa die vrije invallen noteerde en dáár op ging improviseren, terwijl de New Yorkers het van hun ingevingen op het podium moeten hebben. Dat levert een bonte kermis op, vol op hol geslagen  draaimolens, uit de rails lopende rupsbanen, een uitglijdende steile wand en over de kop vliegende achtbanen.

Kortom, Mostly Other People Do The Killing maakt zijn vooruitgesnelde faam meer dan waar. Alle vier de musici zijn grootmeesters op hun instrument. Trompettist Peter Evans heeft de ongebreidelde kracht van Lester Bowie en de fantasie van Olu Dara; slagwerker Kevin Shea is een tot leven geroepen Thunderbird, die geen moment van rust kent en zichzelf en de muziek telkens weer tot boven de wolken stuurt, contrabassist Moppa Elliott bouwt geluidswallen en de verbazingwekkende tenorsaxofonist Jon Irabagon laat John Coltrane (uiteraard), Rahsaan Roland Kirk, Wayne Shorter, George Adams en Evan Parker allemaal tegelijk uit zijn beker ontsnappen.


Trompettist Peter Evans, contrabassist Moppa Elliott en slagwerker Kevin Shea.

Een concert van MOPDTK bijwonen is een inspannende gebeurtenis. Als je gefocust bent op de een, eist de ander dwingend de aandacht op en dan de ander en weer een ander. Ieder doet daarbij wat hem te binnen schiet, maar het klopt elk moment als een bus.

Walvissen
En iedereen haalt uit zijn instrument wat er in zit (of niet). Zo tovert Peter Evans uit zijn trompet het geluid van parende walvissen of een boerende Pruis, die zojuist het wereldkampioenschap Bratwustvreten op zijn naam heeft gebracht.

Mostly Other People Do The Killing is een fantastische nieuwe jazzgroep. Avontuur, durf, historisch besef, wegvagen van grenzen, ze doen het allemaal, die vier Amerikanen. Ze pakken muzikaal materiaal aan, waarvan ze bij voorbaat weten dat het eigenlijk niet werkt. Dát wordt dan hun uitdaging, van iets smakeloos iets appetijtelijks te maken. Of dat lukt maakt MOPDTK geen bal uit.

Zoals tijdens het concert in Tilburg toen drie van de vier op weg waren naar een harmonieuze passage en Kevin Shea er een furieus bombardement in gooide. Je zag de anderen denken: dom, maar wel lekker. Toehoorders zouden zich vertwijfeld hebben kunnen afvragen: waar is dat nu voor nodig? Net zo min als het relevant was waarom Shea onder zijn drumstel verdween, maakte die vraag ook niets uit. Saxofonist, trompettist en contrabassist werden op dat moment door Shea gedwongen er mee te leven. En dat is de kern van Mostly Other People Do The Killing: het is geen gezelschap dat muzikaal afhankelijk is van elkaar, maar wel één dat op gelijke voet naast elkaar leeft. Precies wat jazz beoogt.

• Mostly Other People Do The Killing (Myspace)