Artikel geprint vanaf Jazzenzo.nl

Boy Edgar prijsuitreiking Martin Fondse vol muzikale verrassingen

CONCERTRECENSIE. Uitreiking Buma Boy Edgar Prijs 2017, Bimhuis, 6 december
beeld: Ron Beenen
door: Cyriel Pluimakers

Het zal niet vaak voorkomen dat een winnaar van de BUMA Boy Edgar Prijs al een ovationeel applaus krijgt voordat hij een noot gespeeld heeft. Zelden was de gunfactor zo hoog als bij de sympathieke en humorvolle Martin Fondse (1967). De componist die zich de afgelopen jaren bewezen heeft als een buitengewoon vaardig arrangeur, origineel componist en muzikaal verbinder bij uitstek. Niemand in Nederland slaagt er beter in dan hij om klassiek, jazz en wereldmuziek met elkaar te verbinden. Virtuoos weet hij Oost en West aan elkaar te koppelen.

  
Martin Fondse krijgt de Buma Boy Edgarprijs uitgereikt door Wim Vos, geflankeerd door cellist Jörg Brinkmann en de Braziliaanse singer-songwriter Lenine.

Voor zijn feestavond heeft hij een programma samengesteld rond het gelijknamige Martin Fondse Orchestra, met als bijzondere gasten Kees van Kooten, harpist Remi van Kesteren en de Braziliaanse singer-songwriter Lenine. In zijn band treffen we bekende namen aan als klarinettist Claudio Puntin, trompettist Eric Vloeimans, hoornist Morris Kliphuis, saxofonist Mete Erker, contrabassist Eric van der Westen, drummer Dirk-Peter Kölsch, de cellisten Annie Tangberg en Jörg Brinkmann en de zangeressen Sanne Rambags en Anna Serierse. De prijswinnaar heeft veel nieuw repertoire gecomponeerd voor deze avond. Ook wordt er een deel gespeeld uit zijn nieuwe suite ‘Card Games’. Een werk dat in mei 2018 in première gaat, gelijktijdig met de aan de prijs gekoppelde tournee. Het kaartspel vormt in de visie van Fondse een metafoor voor het leven, met al zijn ups-and-downs.  

Pat Metheny
Vanaf de eerste noot zet Fondse een open sfeer neer, met cabareteske aankondigingen, een soepele wijze van dirigeren en muziek die alle kanten opgaat. De bron van zijn muzikale muze blijkt te liggen bij de beroemde dubbelelpee ‘80/81’ van Pat Metheny en met name de eerste van de ‘Two Folksongs’, een nummer dat lang de begintune vormde van het bekende tv-programma ‘Keek op de Week’.   

  
Kees van Kooten. Lenine met het volledige orkest. Zangeres Sanne Rambags.

Kees van Kooten, die deze avond de nodige voordrachten en aankondigingen voor zijn rekening neemt, onderstreept dat dit muzikale idee oorspronkelijk afkomstig was van Wim de Bie. De liefde voor de jazz is sindsdien nooit meer overgegaan bij Fondse. Het is opmerkelijk dat het talent dat hij als arrangeur en componist tentoonspreidt misschien in dezelfde mate aanwezig is in zijn verbale capaciteiten. Steeds weet hij taalvirtuoos Van Kooten snedig van repliek te dienen en krijgen beide heren de lachers op hun hand. Gretig luistert het publiek ook naar Van Kootens vertalingen van de Amerikaanse dichter Billy Collins: “poëzie over jazzmensen en hun jazzgezichten”. 

Meesterlijk is de vondst om harpist Van Kesteren te integreren in het orkest, die zijn instrument benadert als een elektrische gitaar. Hij roffelt en slaat op de snaren als een hardrocker en veroorzaakt hiermee de nodige muzikale aardverschuivingen. De beide cellisten Brinkmann en Tangberg, gecombineerd met Van der Westen zijn contrabas en de drums van Kölsch, zorgen voor een rijk klinkend fundament. Minder geslaagd zijn de vocale exercities van Rambags en Serierse: zelden viel een beroerdere uitspraak van het Engels te beluisteren. Gelukkig komt de woordloze zang van beide dames beter uit de verf. 

De BUMA Boy Edgar Prijs wordt uitgereikt door Wim Vos, onder meer de drijvende kracht achter Slagwerkgroep Den Haag en verbonden aan het Koninklijk Conservatorium. Ook hij memoreert de veelzijdigheid en virtuositeit van de winnaar.

  
Martin Fondse en de blazers Morris Kliphuis en Eric Vloeimans.

Lenine
Na de pauze wordt het Martin Fondse Orchestra versterkt door de in Brazilië mateloos populaire Lenine. Met hem heeft Fondse al een aantal geslaagde projecten ondernomen en ook nu blijkt weer hoe hij een twist weet te geven aan de muziek van deze singer-songwriter. De prijswinnaar laat rijk georkestreerde arrangementen los op de melodieën: opgewekte muziek doorspekt met de nodige humor is het resultaat. Tussen het publiek blijken de nodige Brazilianen te zitten die de teksten uitbundig meezingen. 

Hoogtepunt vormt het verstilde moment wanneer Lenine, Vloeimans en Fondse met zijn drieën op het podium overblijven. Vloeimans speelt een ademloos mooie trompetsolo die nog minutenlang naklinkt in de hoofden van de tot de nok gevulde zaal. Dat Fondse ook uitstekend in staat is om minder vrolijke muziek te schrijven, laat hij horen tijdens de toegift waarin het orkest een compositie ten gehore brengt die nog het meest doet denken aan een requiem. Een onverwachte vondst waarmee Fondse eens te meer zijn veelzijdigheid onderstreept. 



Beluister het volledige concert van Martin Fondse en gasten via Bimhuis Radio.


© Jazzenzo 2010