Artikel geprint vanaf Jazzenzo.nl

The Whammies blazen Steve Lacy nieuw leven in

CONCERTRECENSIE. The Whammies play the music of Steve Lacy feat. Jaap Blonk. Bimhuis Amsterdam, 29 april 2015
beeld: Charlie Crooijmans
door: Armand van Wijck

Het Bimhuis stond woensdagavond in het teken van Steve Lacy. Repertoireband The Whammies bracht anderhalf uur lang composities ten gehore van de sopraansaxlegende. Een bijzondere beleving, die nog eens versterkt werd door een prachtig gastoptreden van stemkunstenaar Jaap Blonk.

  
The Whammies met contrabsassist Jason Roebke, stemkunstenaar Jaap Blonk, trombonist Jeb Bishop en saxofonist Jorrit Dijkstra in het Bimhuis.

Dat The Whammies Jaap Blonk voor deze avond hadden uitgenodigd, was een hele goede zet. Steve Lacy componeerde veel van zijn werken op basis van gedichten, werk van klankkunstenaars en schrijvers als Herman Melville. De ritmiek van een zin of klank van een woord vormt daarbij de basis voor een melodie.

Klankdichter
Onder luidkeels gorgelen, klikken en (stem)acteren maakte Blonk van een aantal nummers een waar toneelstuk. Een van de hoogtepunten was een compositie op een werk van de Italiaanse klankdichter Giulia Niccolai. Blonk speelde een Italiaan die in een vurig gesprek was met trombonist Jeff Bishop, die op agressieve wijze reageerde. Ook de combinatie met violiste Mary Oliver was erg sterk. Oliver zocht regelmatig de toonhoogtes van Blonk op en improviseerde van daaruit verder.

  
Han Bennink, Jaap Blonk en altvioliste Mary Oliver.

Sowieso liet Oliver een ijzersterke indruk achter. Als een van de weinige spelers was ze de gehele avond zichtbaar in staat om de soms vol gearrangeerde stukken los te laten en zich vrij te voelen op het podium. Dat gold ook voor Han Bennink, die naast een snoeiharde swing zijn inspiratie vooral leek te putten uit collectief spel van vraag en antwoord. De rest van de muzikanten oogden – Blonk niet meegerekend – vooral tijdens de eerste set nogal stijfjes, met serieuze gezichten die gedecideerd staarden naar de bladmuziek. Interactie met het publiek was er tijdens het spelen nauwelijks en de muziekstandaards stonden te hoog afgesteld, waardoor Bennink vrijwel niet meer te spotten was.

Radio
De tweede set daarentegen begon meteen knallend met het nummer 'Stations', dat Lacy schreef naar aanleiding van radiostations waarnaar hij luisterde tijdens het toeren. Saxofonist Jorrit Dijkstra, die waarschijnlijk door de aanwezigheid van Blonk zich de hele avond nogal op de achtergrond opstelde, leek eindelijk echt los te komen. Met de trombone zette hij een gezamenlijke improvisatie in en was positief merkbaar dat Dijkstra een leerling is geweest van Lacy: origineel fraserend, speels en lyrisch, waarin zelfs de swingfeel en articulatie van Lacy doorschemerde. Het was daarom jammer dat hij niet op meer plekken een langere solo pakte of het voortouw nam. Daarnaast was Dijkstra's minimalistische spel op de Lyricon – een analoge windsynthesizer – bepalend voor de intrigerende sfeer van een aantal stukken.

  
Pandelis Karayorgis, Jeb Bishop en Jorrit Dijkstra.

Dankzij het levendige gastoptreden van Blonk werd de avond voornamelijk gevuld met composities die Lacy baseerde op teksten, variërend van klankgedichten op letters van het alfabet, tot een brochuretekst van een Franse VVV. De toevoeging van de tekst en de dichterlijke en stemacterende manier waarmee Blonk alles ten gehore bracht, maakte in combinatie met de instrumentalisten heel duidelijk hoe Lacy aan zijn melodielijnen is gekomen: al het werk kwam geheel tot zijn recht.

Zie ook:



The Whammies - Snorts, Papa's Midnite Hop
Album: Play the music of Steve Lacy Vol. 3 Live


© Jazzenzo 2010