Artikel geprint vanaf Jazzenzo.nl

Oude tijden herleven op tweede dag North Sea Jazz

NORTH SEA JAZZ FESTIVAL, Rotterdam, zaterdag 14 juli 2007
Steely Dan, Benny Golson & Johnny Griffin, Roy Hargrove Quintet
beeld: Geneviève Ruocco, Ron Beenen, Thomas Huisman
door: Koen Graat

Op een goed festival dolen de geesten uit het heden, verleden en de toekomst rond: de helden van dit moment, hoogtepunten uit het verleden en muziek die nog onbekend is bij het grote publiek. Vooral ´the ghost of christmas past´ had het er zaterdag maar druk mee, want nostalgische momenten waren er genoeg op de tweede dag van het North Sea Jazz. Steely Dan deed oudere mannen als kleine jongens stralen van geluk met nummers uit de oude doos. Rasverteller en saxofonist Benny Golson nam het publiek met zijn verhalen mee terug naar het Philadelphia waar hij opgroeide.


Roy Hargrove afgelopen zaterdag tijdens een nachtelijke North Sea-sessie in het Hilton Hotel. Johnny Griffin en Donald Fagen (Steely Dan) diezelfde avond op de concertpodia van het roemrijke festival 

Mierzoet
Als het woord ‘catchy’ in het woordenboek voorkomt, zou er eigenlijk Steely Dan achter moeten staan. Normaal gesproken hebben termen als gelikt en glad een negatieve bijsmaak, maar de poppy, jazzy, bluesy muziek van de Amerikanen zit zo ingenieus in elkaar dat er van wansmaak geen sprake is. Steely Dan is als een mierzoet drankje dat door het hoge suikergehalte verslavend werkt.

Het eerste optreden zaterdag in de Nile was alleen al bijzonder, omdat de groep niet zo heel vaak op het podium staat. Het was alweer jaren geleden dat fans de band live in Nederland konden aanschouwen. Want hoewel er een twaalfkoppige band op het podium stond, bestaat Steely Dan uit slechts twee personen, namelijk Donald Fagan (zang, toetsen) en Walter Becker (gitaar). En zij spenderen hun tijd liever in een studio dan op het podium.

Toch stond er een fantastisch strakke band in de Nile. Fagan en Becker, ze werkten in het verleden al samen met mensen als Marcus Miller, Wayne Shorter, Steve Gadd en Chris Potter, weten hoe ze de een geweldige groep moeten samenstellen. Niet voor niets kan Steely Dan, de naam verwijst overigens naar een stalen dildo uit een boek van William Burroughs, ook onder veel jazzliefhebbers op waardering rekenen. Het optreden zaterdag was vooral een feest der herkenning voor de 45plussers die massaal op het plusconcert waren afgekomen. Als kleine jongens stonden ze te springen en zingen toen Fagan met zijn hoge, hese stem hits als Aja en Peg inzette. Oude tijden herleefden al vroeg op de tweede dag van het festival.

Nostalgie
Het verleden stond ook centraal bij het optreden van tenorsaxofonisten Benny Golson (78) en Johnny Griffin (79), waarbij de anekdotes van beide heren minstens zo interessant waren als hun muziek. Golson herinnerde het zich nog goed. Zijn vriend Howard vroeg of hij een jonge altsaxofonist mocht meenemen naar het huis van Golson, zelf toen ook nog piepjong, voor een jamsessie. Dat mocht. Een verlegen jochie verscheen en begon op zijn alt On the sunny side of the street te spelen, tot groot genoegen van de moeder van Golson die er speciaal voor naar beneden kwam. Het verlegen jochie was John Coltrane. Hij switchte later naar tenor en sopraan en groeide uit tot een van de belangrijkste jazzsaxofonisten ooit.


Benny Golson en pianist Kirk Lightsey speelden met Johnny Griffin. Walter Becker van Steely Dan

Het concert zaterdag in de Hudson was een eerbetoon van Golson en Griffin aan Coltrane. Die link met Coltrane was er eigenlijk een beetje geforceerd bijgehaald, want de saxofonist kwam vooral in de verhalen en herinnering van Golson terug en slechts sporadisch in de uitgevoerde nummers. Het repertoire bestond voornamelijk uit jazzstandards als These Foolish things en Now’s the time.

Vol met humor en ongein maakten Golson en Griffin er een ware show van. De echte virtuositeit waar laatstgenoemde om bekend stond, is er wel zo’n beetje af. Toch weet Griffin zijn luisteraars nog steeds te raken met een soort weemoedigheid in zijn toon. En met een bijzonder soort humor.

Als een echte rasverteller met veel nostalgie in zijn stem deed Golson met zijn verhalen zijn muzikale jeugdjaren in Philadelphia uit de doeken. Griffin vulde deze anekdotes vooral aan met geintjes over drank, tot groot vermaak van het publiek. Zijn onvaste tred deed een beetje vermoeden dat Griffin zijn gedachten over drank al had omgezet in de praktijk. Of dat echt zo was, maakt weinig uit. Groots was het optreden niet, maar wel meespelend en vertederend door de jazzgeschiedenis die van het concert af droop.

Zakelijk
De spontaniteit en warmte die het optreden van Griffin en Golson kenmerkte, was niet te vinden bij trompettist Roy Hargrove en zijn kwintet. Muzikaal daarentegen was het verschil gigantisch. Want hoe zakelijk, soms bijna onsympathiek Hargrove ook mag overkomen, zijn kwintet is een van de heftigste groepen als jazz recht vooruit met een explosie aan energie wordt gespeeld.

De band met onder meer Justin Robinson op sax en pianist Gerald Clayton klinkt fantastisch en het improvisatieniveau is waanzinnig. Strak in pak wordt hard bop gecombineerd met blues en latin-invloeden waarbij de muziek met een ongelooflijke drive gespeeld wordt. De ‘ghost of christmas present’ kon tevreden zijn.


© Jazzenzo 2010